Ora Adiccion y Malesa Psikiatrico Drenta Cas, Famianan Tambe Mester di Ayudo
Pa hopi famia, e problema no ta cuminsa cu un diagnosis formal. E ta cuminsa cu yamadanan sin contesta, placa cu ta disparce, cambionan repentino den condicion di animo, anochinan sin por drumi, y e temor creciente cu algo teribel por pasa na cualkier momento.
Un yiu homber ta yega cas bao influencia y ta menasa su mayornan. Un yiu muhe cu ta lucha cu depresion ta cuminsa uza droga pa scapa di su dolor. Un ser keri cu ta biba cu un condicion psikiatrico ta stop di bebe su remedi y ta bira cada bes mas impredecibel. Den hopi caso, adiccion y malesa mental ta co-existi; pa e famia, e diferencia entre tur dos ta casi imposibel pa separa. Nan sa solamente cu e persona cu nan ta stima tin mester di yudansa, y cu nan so no por carga e situacion aki mas.
E Desafio di un “Dual Diagnosis”
Ora un persona ta sufri simultaneamente di un problema di adiccion y un condicion di salud mental, profesionalnan ta yama esaki un dual diagnosis (diagnostico dobel). E combinacion aki ta haci tratamento mas compleho pasobra cada condicion ta empeora e otro:
- Ansiedad, depresion of trauma por hiba na uzo di substancia.
- Alcohol y droga por intensifica sintomanan psikiatrico y interferi cu remedi.
- Bida diario di e famia ta bira un intento constante pa preveni e siguiente crisis, enfrentando intimidacion, debenan pendiente of hasta violencia.
Na Aruba, e berguensa, e miedo pa redo y e stigma social ta haci cu hopi famia ta duda pa busca ayuda. Ademas, hopi biaha nan ta keda perdi meymey di diferente instancia: un dokter ta concentra riba e adiccion, un otro riba e parti psikiatrico, y servicionan di emergencia ta actua solamente durante peliger inminente sin brinda un solucion a largo plaso.
Pone limite no ta nifica bandona: Famianan ta lucha continuamente entre compasion y siguridad personal. Nan ta sinti culpa pa nenga placa, cambia yabi di cas of yama polis. Sinembargo, proteha e hogar ta necesario, y famianan mester di guia profesional pa siña pone limitenan cla sin perde e conexion cu nan ser keri.
Un Sosten Integral pa Henter e Hogar
Recuperacion casi nunca ta un caminda stret; recaidanan por pasa y remedi por rekeri ahuste. P’esei, un intervencion temporal no ta suficiente. Aruba tin mester di:
- Servicionan accesibel cu por evalua adiccion y malesa mental hunto di forma coordina.
- Ruta cla di referencia y protocolnan delinea pa casonan caminda e persona ta nenga tratamento pero ta haci e cas insigur.
- Gruponan di sosten confidencial, conseho y guia pa e famianan mes, specialmente proteccion pa muchanan cu ta biba den e ambiente aki.
E comunidad merece claridad tocante e tempo di espera pa un cita y e coordinacion entre instancianan di salud mental y adiccion riba nos isla.
Adiccion y malesa mental no ta afecta e persona so; nan ta kibra stabilidad di henter e hogar. Si Aruba kier mira miho resultado, mester reconoce un realidad cla: yuda e pashent ta nifica tambe sostene e famia cu ta lucha tur dia pa mantene tur cos hunto.






0 Comments