Un demostracion controversial pa oficialnan militar retira y nan sostenedornan den e capital di Argentina a bolbe cende debate tocante e pais su historia scur di dictadura y e direccion di su liderazgo politico actual.
Diasabra, cientos a reuni na Plaza de Mayo na Buenos Aires pa pidi pa e liberacion di ex-oficialnan militar cera pa abusonan di derecho humano cometi durante e dictadura di 1976–1983. E manifestacion a wordo organisa pa famianan di e acusadonan y a presenta pancartanan exigiendo “libertad pa veteranonan” y un fin na loke nan a yama e “persecucion politico” di soldaatnan.
E protesta a tuma luga den un ubicacion simbolico y sensitivo — e mesun plaza unda e Welanan di Plaza de Mayo a marcha pa decadanan na memoria di nan yiunan y nietonan cu a wordo secuestra y desapareci durante e reinado di e hunta militar. Nan pañanan di cabes blanco, pa largo tempo un simbolo di Argentina su compromiso na husticia, a wordo contra-aresta diasabra pa bandananan preto bisti pa e manifestantenan — un mensahe cla desafiando e narrativa dominante di victimisacion y responsabilidad.
E manifestacion ta bin na un momento di transformacion politico. Presidente Javier Milei, un libertario elegi na 2023, a cuestiona abiertamente e encuadro tradicional di Argentina su dictadura militar como un campaña di teror estatal. Su vice presidente, Victoria Villarruel, un defensor vocal di veteranonan militar y yiu muhe di un ex-oficial, a boga pa reconocimento di “e otro victimanan” — esnan mata pa guerianan di ala iskierda den añanan 70.
Gruponan di derecho humano ta bisa cu e cambio aki ta menasa di mina decadanan di trabou buscando husticia pa crimennan di era di dictadura. Argentina, distinto di hopi otro pais na Latino America, no a otorga amnistia na oficialnan militar despues di e regreso na democracia. En bes di esey, mas cu 1,000 ex-oficial a wordo husga y sentencia, cu hopi ainda den prizon.
Entre e lidernan di protesta tabata Maria Asuncion Benedit, kende su defunto casa a guia operacionnan militar den e provincia di Tucumán. El a acusa gobiernonan anterior di forma un “narrativa di un banda” cu ta ignora e violencia cometi pa gruponan gueria. “Ta tempo pa vindicacion moral,” el a bisa.
E evento a hala condenacion skerpi for di contra-manifestantenan, kende a reuni cerca cu borchinan bisando “Nunca Más” y “E 30,000 Ta Presente,” refiriendo na e cantidad estima di victima di desaparicion forsa durante e dictadura.
Alejandro Perez, kende su tio tabata entre e desaparecidonan, a bisa cu e protesta tabata “un wanta den cara” pa famianan di victima. “Nan no ta heroe. Nan ta perpetrador,” el a bisa.
E protestanan a bin un dia despues cu un raport di Nacionnan Uni a critica e administracion di Milei pa draai bek programanan enfoca riba berdad, husticia, y memoria. E Comite di UN Contra Tortura a adverti cu cortamento di presupuesto recien y retorica politico por debilita proteccionnan pa derecho humano.
Presidente Milei a defende e postura di su administracion, argumentando cu acercamentonan den pasado tabata politisa. “Derecho humano no mester ta un negoshi,” su funcionario maximo di derecho humano a declara na Ginebra mas trempan e luna aki.
Mientras tensionnan ta subi, Argentina su consenso gana cu sodo rond di “Nunca Más” ta parce cada bes mas fragil — y e bataya tocante con pa corda e pasado ta formando su futuro politico un biaha mas.






0 Comments