Caribisch Nederland staat bekend om zijn tropische schoonheid, maar ook om de unieke uitdagingen waarmee de inwoners geconfronteerd worden. Volgens de Monitor Brede Welvaart Caribisch Nederland 2024, opgesteld door het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS), ervaren de meeste inwoners een hoge mate van levensgeluk. Echter, financiële onzekerheden blijven een prangend probleem.

Tevredenheid ondanks financiële uitdagingen

Uit de monitor blijkt dat in 2021 ongeveer negen op de tien inwoners hun leven waardeerden met een 7 of hoger. Sint Eustatius scoorde het hoogst met 93 procent tevreden inwoners, gevolgd door Bonaire en Saba met elk 88 procent. Deze hoge tevredenheid contrasteert echter met de relatief lage materiële welvaart in de regio. Het doorsnee inkomen in Caribisch Nederland bedroeg in 2022 slechts 60 tot 70 procent van het niveau in Europees Nederland. Voor een aanzienlijk deel van de bevolking is rondkomen dan ook een uitdaging.

Op Bonaire gaf 20 procent van de inwoners aan moeilijk rond te komen, op Saba 23 procent en op Sint Eustatius zelfs 32 procent. Financiële tevredenheid was navenant lager: 75 procent van de inwoners van Bonaire gaf aan tevreden te zijn met hun financiële situatie, tegenover 70 procent op Sint Eustatius en 62 procent op Saba (CBS, 2024).

Armoederisico voor kinderen

Het armoederisico onder minderjarigen blijft zorgwekkend. In 2022 liep een kwart van de kinderen op Bonaire en Saba een risico op armoede, terwijl dit op Sint Eustatius 28 procent was. Sinds 2016 is er enige verbetering zichtbaar, maar recente cijfers tonen aan dat het aandeel op Bonaire weer is toegenomen. Deze cijfers benadrukken de noodzaak van structurele maatregelen om kinderarmoede te bestrijden (CBS, 2024).

Inkomensongelijkheid en werkgelegenheid

De inkomensongelijkheid in Caribisch Nederland is relatief groot. In 2022 verdienden de hoogste 20 procent van de huishoudens 7 tot 9 keer meer dan de laagste 20 procent. Ter vergelijking: in Europees Nederland was dit verschil 4,1 keer. Een positieve noot is dat de inkomensongelijkheid op Sint Eustatius afneemt, wat mogelijk wijst op effectieve beleidsmaatregelen.

Ondanks deze ongelijkheid is de arbeidsparticipatie in de regio hoog. In 2022 bedroeg de netto arbeidsparticipatie op Bonaire en Sint Eustatius 73 procent, zelfs iets hoger dan in Europees Nederland. Op Saba lag dit percentage met 67 procent iets lager. Toch vertaalt deze hoge arbeidsparticipatie zich niet altijd naar voldoende inkomen, mede door het grote aandeel banen in laagbetaalde sectoren (CBS, 2024).

Onderwijs en kansen

Een ander punt van aandacht is het opleidingsniveau. Op Bonaire en Sint Eustatius heeft meer dan de helft van de beroepsbevolking basisonderwijs, vmbo of mbo-1 als hoogst behaalde opleidingsniveau. Op Saba is dit aandeel met 36 procent lager, wat kan bijdragen aan het relatief hogere mediaaninkomen op het eiland. Toch zijn de inwoners redelijk tevreden over hun opleidingskansen; 72 tot 75 procent gaf aan tevreden te zijn, vergeleken met 85 procent in Europees Nederland (CBS, 2024).

Hoog levensgeluk, maar werk aan de winkel

Caribisch Nederland biedt zijn inwoners een hoge levenskwaliteit in termen van geluk en tevredenheid, ondanks de financiële uitdagingen. De lage inkomens, inkomensongelijkheid en het armoederisico voor kinderen blijven echter hardnekkige problemen. Om de brede welvaart te vergroten, is een gerichte aanpak nodig die economische groei, inkomensgelijkheid en onderwijsverbetering centraal stelt.

De komende jaren zal de Monitor Brede Welvaart een belangrijke rol spelen in het volgen van de ontwikkeling van deze en andere indicatoren, zodat beleidsmakers effectief kunnen inspelen op de behoeften van de inwoners van Bonaire, Sint Eustatius en Saba.

Bronnen:

• Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Monitor Brede Welvaart Caribisch Nederland 2024.
• Dashboard Monitor Brede Welvaart en SDG’s Caribisch Nederland, 2024.