Ta bunita pa ta mayor—pero e por ta agotador tambe. Tin dia cu bo ta sinti cu bo ta haciendo 10 cos pareu, y bo pasenshi ta cabando cada ora mas. Den e momentonan ey, dos emocion hopi biaha ta aparece: iritacion y rabia. Nan por sinti similar, pero nan no ta mescos. Y sa e diferencia por ta e yabi pa mantene bo trankilidad—y bo coneccion cu bo yiunan—intacto.
Iritacion ta drenta pocopoco. E ta e zonido di rumannan ta pleita pa di diestanto biaha. E ta e co’i hunga cu ta keda tira den e gang. E ta e manera cu ta parce cu ningun hende nunca ta tend’e prome biaha cu bo papia. E molesternan chikito aki ta acumula te cu diripiente, bo ta grita pa un mea na suela—no pa e mea, sino pa tur cos cu a bin prome cune.
Rabia tin tendencia di dal mas duro y mas lihe. Generalmente e ta bin di un luga mas profundo—manera falta di respet, sinti sobrecarga (‘overwhelmed’), of completamente invisibel. E por aparece ora bo teenager dal porta den bo cara of bo yiu chikito dal bo meymey di un ‘tantrum’. Rabia ta bisa, “Esaki no ta OK.” Y hopi biaha, e ta un señal cu bo limitenan (‘boundaries’), bo tempo, of bo energia emocional a ser pusha mucho leu.
Como mayor, nan ta bisa nos pa keda calmado, tin pasenshi, tene tur cos bou di control. Pero ningun hende ta bisa bo con pa haci esey ora bo sistema nervioso ta kima y bo ta coriendo riba cuater ora di soño. Aki ta e berdad: bo no tin cu ta perfectamente calmo tur ora. Loke si bo mester ta conscientisacion—y un plan.
Tin biaha, e miho movecion como mayor ta cana bay. No bay den rabia. No dal porta. Djis keto-keto sali for di e camber pa hala un rosea, reagrupa, y stop bo mes di reacciona den un manera cu bo lo arepenti di dje. E no ta debilidad. E ta forsa. E ta siña bo yiunan cu hasta adultonan tin limite—y cu ta OK pa tuma espacio prome cu bo bolbe cu amor y claridad.
Cana bay ta modela regulacion emocional den bida real. Bo ta mustrando bo yiunan cu emocionnan no ta peligroso of bergonsoso—nan djis mester ser maneha cu cuidao. Bo ta mustrando bo mes compasion tambe, locual ta algo cu hopi mayor ta lubida di haci den e caos di bida diario.
Pues, e siguiente biaha cu iritacion cuminsa keinta, of rabia dal bo manera un ola, pausa. Puntra bo mes: Esaki ta pa e momento aki, of esaki ta pa tur e otro cosnan cu mi ta cargando? Y si e contesta ta, “Mi mester espacio,” duna bo mes permiso pa tum’e.
No ta tur bataya mester wordo bringa mesora. No ta tur problema mester wordo soluciona den e cayente di e momento. Tin biaha e miho cos cu bo por bisa bo mes—y bo yiu—ta: “Mi ta stima bo, y mi ta bin bek ora mi por ta e mayor cu bo merece.”
Pasobra cana bay no ta nifica fracaso. E ta nifica cu bo ta suficientemente fuerte pa keda cu pia na tera (‘grounded’), hasta ora e tera ta sinti manera e ta tembla.
Derecho Humano pa Tur Hende Menos pa Merca?
Washington Ta Rechasa Control di Nacionnan Uni Merca ta haciendo historia pa un motibo inusual: bira e prome pais cu ta nenga rotundamente di participa den un evaluacion programa di






0 Comments