Na Aruba, un desaroyo preocupante ta tumando luga den e relacion entre poder y media. No ta trata mas solamente di kico ta wordo publica, sino specialmente di ken por publica. Mas y mas, organisacionnan di media ta tende: “Un contract of cooperacion ta bin solamente si boso coopera.” Cu otro palabra: solamente ora bo reportahe ta cuadra cu un tono positivo y desea, bo por participa. Ken desvia di esaki, ta keda exclui.
Loke aparentemente ta un acuerdo comercial, den realidad ta funciona mas y mas como un instrumento di presion cu ta crusa e limitenan di libertad di prensa y independencia editorial. Media no ta wordo mira mas como partner igual den comunicacion, sino ta wordo reduci na un canal pa pasa mensahenan aproba. Y esey ta un desaroyo peligroso.
Den un democracia saludabel, e tarea di prensa ta pa ta critico. No hostil, sino vigilante. No pa perhudica, sino pa informa di manera veridico y completo – hasta si esey ta confrontante. Ora acceso na informacion y cooperacion ta wordo otorga solamente na media cu ta coopera cu un narativo positivo, e rol di prensa ta cambia pa esun di un vocero. Y cu esey, publico ta perde algo esencial: e derecho riba informacion husto y independiente. Algo cu nos sa pa hopi tempo caba cu na Aruba e ta bou di presion structural.
Hopi biaha, e practica aki ta wordo scondi bou di e nomber di ‘strategia di comunicacion’ of ‘cooperacion selectivo’, pero e mensahe ta cla: ken ta demasiado critico, ta wordo exclui. Pa algun media, esey ta motibo pa nan adapta. Nan ta scoge – hopi biaha pa necesidad financiero – pa keda keto of adapta nan tono. Nan tin e derecho ey, y nan dependencia ta comprendibel. Pero nos ta scoge otro.
Nos ta kere cu acceso na informacion y cooperacion no mag depende nunca di e tono di e reportahe. Pasobra si esey bira e norma, nos no ta papia mas di media liber, sino di media sumiso. Ta netamente p’esey e confiansa den periodismo na Aruba a baha drasticamente den e ultimo añanan.
Un prensa cu ta depende di aprobacion, ta perde su balor. Y tanten cu ningun hende habri boca, nos ta normalisa un sistema den cual solamente e sonidonan desea ta wordo scucha, mientras cu bosnan critico ta wordo silencia.
E problema no ta sinta solamente cerca esnan cu ta impone e condicionnan aki, sino tambe cerca e medionan cu ta bay di acuerdo. Tanten cu tin partidonan cu ta sigui firma, e sistema aki ta keda intacto. Pesey, a yega ora pa mara faha.
Acceso na cooperacion mester ta basa riba respet mutuo, transparencia y reconocimento di rol di cada ken. Critica no ta un atake. Periodismo independiente no ta un enemigo. Al contrario, e ta e nucleo di un sociedad liber.
Pesey nos ta bisa: duna e contractnan trankilamente na esun cu kier coopera, si esey ta e condicion. Pero tene na cuenta: e berdad no por wordo mara den un contract. Y nos tampoco.






0 Comments