Cada biaha cu yobida pisa cay na Aruba, e cayanan ta conta e mesun storia. Buraconan ta habri bek. Cayanan recien asfalta ta yena cu blaas y ta kibra. Cayanan den bario cu aña pasa tabata liso, awo ta parce un pista di obstaculo. Y esaki ta laga hopi residente puntra un pregunta simpel: Nos ta pagando pa cayanan cu simplemente no por wanta e clima di Aruba?
E ta un preocupacion valido. Cayanan rond di e isla ta parce di daña mas lihe di loke nan mester—specialmente despues di algun awasero pisa. Den algun luga, e asfalto literalmente ta dirti bay. Ora cayanan cuminsa faya asina lihe, e ta lanta pregunta tocante e calidad di e materialnan uza, e nivel di supervision, y e responsabilidad di e companianan cu ta haci e trabou.
No ta un secreto cu e clima di Aruba ta presenta retonan unico. Nos tin solo intenso, aire salo, y yobida pisa de bes en cuando. Bon construccion di caya aki mester ser traha cu esey den mente. Si e materialnan robes ser uza of si e fundeshi bou di e asfalto no ta prepara corectamente, e caya lo faya. Y ora e faya, ta e pueblo—chofeur, pagadonan di impuesto, doñonan di negoshi—ta sufri e consecuencianan.
Esaki no ta djis un inconveniencia. Cayanan malo ta daña vehiculo, ta slow transporte publico, ta perhudica turismo, y ta gasta e confiansa di publico. Ora hende mira e mesun cayanan ta ser drecha aña tras aña, e ta cuminsa sinti como un ciclo di desperdicio.
Pero esaki no mester ta e storia di Aruba.
Tin tecnologianan moderno y resistente na clima pa traha caya cu ta ser uza den otro nacionnan insular—materialnan cu ta mas duradero, cu ta maneha awa di yobida miho, y cu hasta ta ecologico. Dicon nos no ta uza nan aki?
E contesta hopi biaha ta sinta den un falta di planificacion a largo plazo y presion publico. Contractnan di infrastructura por ser otorga cu poco transparencia. Reparacionnan ta ser haci lihe, pero no strategicamente. Y sin informacion cla of supervision comunitario, e mesun problemanan ta ripiti nan mes.
Kico nos por haci?
Na prome luga, nos mester di mas transparencia. Ken ta trahando nos cayanan? Na ki standard nan mester cumpli? Tin inspeccion despues cu e trabou ta cla? Tin garantia na vigor? Publico merece di sa.
Na di dos luga, gobierno di Aruba mester duna prioridad na calidad en bes di velocidad. Un caya traha pa dura dies aña ta mas barata a largo plazo cu un caya cu mester di reparacion cada temporada di yobida. Esey ta nifica inverti den materialnan corecto, planificacion di drenage, y inspeccion independiente.
Y finalmente, nos mester lanta nos bos. Sea ta via gruponan di bario, red social, of reunionnan publico, e pueblo di Aruba tin e derecho di exigi un miho infrastructura. Nos no mester acepta cayanan cu ta kibra den un aña. Nos no mester acepta silencio ora placa ser gasta y resultado no ta sigui.
Aruba merece cayanan cu ta cuadra cu su promesa—un isla fuerte y bunita, traha pa dura.






0 Comments