E aprobacion di e presupuesto ta un proceso crucial pa cualkier pais, ya cu e ta stipula e rumbo financiero pa e aña binidero. Na Aruba, e procedura di presupuesto pa 2025 sinembargo a bira particularmente compleho door di un transicion politico. E pregunta ta lanta: ken ta responsabel pa e presupuesto di 2025? Ta e gobierno anterior bou liderazgo di Movimiento Electoral di Pueblo (MEP) cu a traha e presupuesto pero no por a laga aprob’e prome cu e cambio di parlamento? Of ta e gobierno nobo, cu aunke tin apoyo di parlamento, ainda no ta forma completamente, ta responsabel pa e adaptacionnan y aprobacion?
E Rol di e Gobierno di MEP
Na augustus 2024, e Minister di Finansa y Cultura di e tempo ey, Xiomara Maduro, a entrega e presupuesto pa 2025 na parlamento. E presupuesto aki a mustra un surplus di 138 miyon florin, locual tabata e di tres biaha den hopi aña cu Aruba a presenta un presupuesto cu un surplus. E entrega a tuma luga prome cu 1 di september 2024, den concordancia cu articulo V.12 di e Constitucion Arubano, pa duna parlamento suficiente tempo pa studia y aproba e presupuesto.
A pesar di e entrega na tempo, e presupuesto di 2025 no a wordo aproba prome cu e eleccion di december 2024. Esaki a hiba na incertidumbre tocante e responsabilidad pa e presupuesto durante e transicion pa un gobierno nobo.
E Gobierno Nobo y Su Retonan
E eleccion di december 2024 a resulta den un dinamica politico nobo. Partido di Pueblo Arubano (AVP) a obtene nuebe asiento, solamente 300+ voto mas cu MEP, cu a obtene ocho asiento. E partido nobo FUTURO a bira e di tres partido cu tres asiento. AVP y FUTURO a yega na un acuerdo riba formacion di un gobierno nobo, cu Mike Eman y Gerlien Croes como formadornan.
Aunke e partidonan aki hunto tin un mayoria den parlamento, e gobierno nobo ainda no ta forma completamente. E proceso di formacion y e screening necesario di candidatonan pa minister ta tuma tempo, haciendo cu e ministernan nobo ainda no a huramenta. Esaki ta complica e posibilidad pa haci cambionan substancial den e presupuesto proponi.
Aprobacion di e Presupuesto Durante e Transicion
Premier demisionario Evelyn Wever-Croes a indica cu e presupuesto 2025 por wordo trata, pasobra e ta uno cu poco cambio den maneho. Cu otro palabra, no tin inversionnan nobo den maneho incorpora, locual ta haci posibel e tratamento durante un periodo demisionario.
Sinembargo, e Conseho di Ministernan di Reino a pone un deadline pa Aruba pa tratamento di e presupuesto 2025, esta 31 di maart 2025. E deadline aki ta enfatisa e urgencia di e proceso, specialmente mirando e transicion politico.
Responsabilidad y Cooperacion
Den e contexto aki, e responsabilidad pa e aprobacion di e presupuesto ta tanto cerca di e gobierno demisionario como cerca di parlamento. Parlamento, cu un composicion nobo, tin e tarea di evalua y aproba e presupuesto proponi. E gobierno demisionario ta keda responsabel pa ehecuta asuntonan andando y facilita un transicion suave.
Mirando e posibilidadnan limita pa cambionan den maneho durante un periodo demisionario, ta probabel cu e presupuesto den su forma actual lo wordo aproba. Cualkier cambio den maneho of revisionnan por wordo propone pa e gobierno nobo asina cu e ta forma completamente y instala.
E aprobacion di e presupuesto 2025 na Aruba ta tuma luga den un periodo di transicion politico, locual ta trece retonan cune. E gobierno demisionario a traha y entrega e presupuesto, mientras e parlamento nobo ta responsabel pa su evaluacion y aprobacion. E cooperacion entre e gobierno demisionario y parlamento ta esencial pa garantisa e continuidad di gobernacion y cumpli cu e deadlinenan stipula.
Ta di gran importancia cu tur partido envolvi tuma nan responsabilidad y coopera pa aproba e presupuesto na tempo y efectivamente, pa Aruba keda financieramente stabil y prepara pa futuro.






0 Comments